Met zekerheid meer succes

Arbeidsveiligheid in de bouwsector

Bouwhek met veiligheidsborden

April 2020  I  5 minuten  I  Arbeidsveiligheid

 

Het risico op arbeidsongevallen of beroepsziekten is in de bouwsector aanzienlijk hoger dan in andere sectoren. Eén oorzaak: elke bouwplaats is anders en heeft te maken met veranderende arbeidsomstandigheden. Bovendien neemt het risico op ongevallen automatisch toe door het samenkomen van verschillende bouwprocessen met verschillende prioriteiten.

„Om ongevallencijfers met andere economische sectoren te kunnen rechttrekken, moet een verandering in de industrie worden gemaakt. Veiligheid en gezondheid moeten worden gezien als kernwaarden door ondernemers, managers en werknemers voor elk bedrijf.“ 

Bernhard Arenz, BG BAU

Ongeval- of ziektegerelateerde uitval raakt vooral de middenklasse

Een niet afgezette plafondopening, een open luik op de steiger of gereedschap dat rondslingert wordt al snel een onzichtbaar gevaar op de bouwplaats. Maar zelfs tijd- en kostendruk, roekeloosheid of gewoon onwetendheid vormen gevaren voor gebruikers en bedrijven. In theorie groeit de gezondheid en veiligheid op het werk in Europa, maar is dit ook in de praktijk het geval? We hebben gesproken met mensen die hier meer van weten.

Met iets minder dan 40 werknemers is Metallbau Obersulm GmbH & Co.KG bij Heilbronn een klassieke middelgrote onderneming. Vastgoedgebouwen, bedrijfsgebouwen en openbare voorzieningen behoren tot het repertoire van het bekende bouwbedrijf. Middelgrote bedrijven als deze worden vaak hard geraakt bij ongeval of ziekteverzuim van werknemers. In aanvulling op de financiële compensatie die vaak volgt bij een ongeval, moet er ook een gelijkwaardige vervanger voor het werk worden gevonden.

 

Flinke problemen

Omdat de bouwsector nog steeds een sector is waar het tekort aan bekwaam personeel groot is, kan het uitvallen van een werknemer al gauw voor flinke problemen zorgen. Ongeveer 6 procent van het Europese binnenlandse product is verloren gegaan door arbeidsongevallen en ziektes. „We zijn tot nu toe gelukkig aan ernstige ongevallen of ernstige ziekten van onze medewerkers ontsnapt“, aldus manager Mark Häfele, die de historie van het bedrijf vertelt.

Dit is in lijn met de trend: het aantal ongevallen en beroepsgerelateerde ziekten is de afgelopen jaren afgenomen. Echter, wanneer we naar meerdere sectoren kijken binnen de EU, dan worden de risico’s van een ongeval of beroepsgerelateerde ziekten door zo’n 15% van de ondernemers met 10 tot 50 werknemers verwaarloosd.

De bouwsector heeft deels een imagoprobleem.

Bernhard Arenz, hoofd van de afdeling Preventie van BG BAU, verwijst naar de wet preventieve voorgeschreven maatregelen en roept op om de markt te herzien. „Gezondheid en veiligheid op het werk moeten niet op een beperkte manier worden gezien – net als een „verplichting“ of als een „kostenfactor“. Het gaat immers om de veiligheid en gezondheid van werknemers en het voorkomen van downtime“.

„De bouwsector heeft deels een imagoprobleem. Alleen als de risico’s worden geminimaliseerd en de maximale veiligheid wordt gegarandeerd, zal de bouwwereld in de toekomst aantrekkelijker worden voor specialisten en junior medewerkers.“ Bernhard Arenz van BG BAU ziet ook het aanhoudende gebrek aan geschoolde werknemers in de bouw als reden voor de deels lakse interpretatie van de richtlijnen voor veiligheid en gezondheid op het werk.

Investeringen in veiligheid en gezondheid op het werk zijn duurzaam

In Europa zijn er talloze regels en voorschriften met betrekking tot gezondheid en veiligheid op het werk. In Europa zijn er talloze regels en voorschriften met betrekking tot gezondheid en veiligheid op het werk. Het is een enorme uitdaging voor metaalbewerker Markus Häfele om op de hoogte te blijven van alle wetten en regels waar hij dagelijks mee te maken krijgt. „Vroeg of laat zullen we iemand die verantwoordelijk is voor de veiligheid op het werk in moeten huren“, grapt hij. Een scenario dat op een middelgroot bedrijf met ongeveer 40 werknemers een flinke impact zou hebben. Tot nu toe neemt de baas dus zelf de rol als safety officer op zich en is verantwoordelijk voor de risicobeoordeling tijdens het werk, de instructie van het personeel, het beheer van de apparatuur en de levering van persoonlijke beschermingsmiddelen, zoals veiligheidsschoenen, een bril en helm.

Op de bouwplaats is de supervisor verantwoordelijk voor de veiligheid op het werk, die op zijn beurt wordt geïnstrueerd door een onafhankelijke Arbo-coördinator. „Wie niet over voldoende kennis over het onderwerp Health & Safety op het werk beschikt, kan deskundig advies in te winnen. We ondersteunen de ondernemer door een verscheidenheid aan preventieve diensten of seminars“, zegt Bernhard Arenz van BG BAU.

Fabrikanten zoals Hilti bieden ook speciale veiligheidstrainingen op het gebied van Health & Safety. Bovendien biedt Hilti ook training in het gebruik van apparatuur, gereedschappen en producten om foutief gebruik zo veel mogelijk voorkomen. Het voordeel hier: „De trainers komen rechtstreeks bij ons bedrijf en geven de training op locatie. Dat scheelt tijd en geld“, zegt Markus Häfele.

 

Tussen theorie en praktijk

„We hebben nu meer tijd nodig voor de documentatie en dergelijke dan voor ons eigenlijke werk. Dit heeft uiteraard invloed op de factuur. En dat is iets dat men moet communiceren met de klant.“
Markus Häfele, Metallbau Obersulm GmbH & Co.KG

Niet alles loopt echter volgens „Schema F“, benadrukt de metaalbewerker uit Obersulm. „In de praktijk is er een bepaald grijs gebied waar men in zich in begeeft.“ Vooral wanneer tijd van essentieel belang is, komt werkveiligheid vaak pas onderaan de prioriteitenlijst terug. „Wat de werknemers uiteindelijk buiten de deur doen, kan niet permanent gecontroleerd worden door de werkgever“, zegt Häfele.

Daarom doet Bernhard Arenz ook een beroep op de gebruiker zelf: „Werknemers moeten bewust worden gemaakt van de gevaren op de werkplek“. Omdat regelgeving niet zorgvuldig wordt nageleefd, kan dit niet alleen ongelukken betreffen die ten koste gaan van hun eigen productiviteit, maar ook tot boetes. Autoriteiten zoals SZW, BG BAU of de Zwitserse Suva voeren passende controles uit. Zelfs al zijn ze nog willekeurig tot nu toe: een bedrijf riskeert in het ergste geval vervolging door het openbaar ministerie.

 

Voor Hilti is het belangrijk om te handelen in plaats van te reageren

Het is echter niet voldoende om enkel preventieve maatregelen te hebben als bedrijf.
Hilti ziet zichzelf als een leverancier van apparatuur, gereedschappen en producten voor de bouw, natuurlijk veiligheid ook een verplichting. Naast ongevallen op het werk, zijn het vooral de lasten als gevolg van lawaai, trillingen of stof die tot de grootste gevaren op de bouwplaats behoren.

Voor de laatste was de limiet pas aan het begin van het jaar vastgelegd op de Europese lijst van gevaarlijke stoffen. Wat in de jaren ’90 asbest was, is tegenwoordig het gevaarlijke bouwstof dat ernstige longziekten kan veroorzaken. Gewrichtsaandoeningen en andere langdurige schade die kan worden veroorzaakt door boren of beitelen zijn ook een gevaar voor werknemers in de bouw.

Om de gebruiker tegen deze en andere risico’s te beschermen, heeft Hilti het Hilti Competence Center Health and Safety Technologies in Kaufering. Voordat een nieuw Hilti-machine of -gereedschap wordt gemaakt, worden voorafgaand aan de ontwikkeling veiligheidsrelevante componenten getest. Daartoe worden verschillende richtlijnen en verordeningen in acht genomen, die gezamenlijk door diverse instellingen worden vastgesteld.

Een voorbeeld: de ontwikkeling van aerodynamisch geoptimaliseerde stofkappen voor haakse slijpers.

Naast stofafzuigingssystemen zijn er ook andere toepassingen zoals Active Vibration Reduction (AVR), voor een goede bescherming van de hand-arm trillingen bijna allemaal standaard op het Hilti gereedschap.

 

 

Bouwplaats van de toekomst

Voor werknemers van Markus Häfele speelt ook overbelasting veroorzaakt door zware lichamelijke belasting een grote rol. „In het verleden wogen glazen panelen ongeveer 30 kilogram, tegenwoordig vaak tot 120 kilogram,“ zegt Häfele. „Als onze werknemers drie dagen hebben gewerkt, hebben ze pijn aan hun rug.“ Dit soort problemen komt ook aan de orde op de speciale onderzoeksafdeling van Hilti. Hilti is zich ervan bewust dat er andere bronnen van gevaar zijn op de bouwplaats van de toekomst.

Maar de digitalisering in de bouwsector verandert op de lange termijn al de veiligheid. Building Information Modeling (BIM) wordt al op grote schaal gebruikt. De bouwplaats wordt transparanter en veiliger door voor meerdere bouwdisciplines processen vooruit te plannen. En digitale services zoals Hilti ON!TRACK dragen ook bij aan de veiligheid van gebruikers.

Met 18 miljoen werknemers is de bouwsector de grootste werkgever in de EU. Middelgrote bedrijven zoals Markus Häfele vormen hier de meerderheid. Om werknemers te beschermen op dit gebied in het bijzonder is het de verantwoordelijkheid van alle belanghebbenden in de sector, met inbegrip van de gebruiker zelf. „Health & Safety kost in eerste instantie geld,“ mijn Markus Häfele. „Maar vervolgens beveiligt het ook de productiviteit en continuïteit in ons bedrijf.“

 

Dit vindt u misschien ook interessant

Persoonlijk advies in plaats van kopen op het internet

Januari 2020  I  5 minuten  I  Hilti Stores

Waarom zou je naar de Hilti Store gaan als alles beschikbaar is op het internet? Het is heel eenvoudig: hier ligt de focus op persoonlijk advies en praktijkervaring. Lees hier hoe klanten en medewerkers hun Hilti Store ervaren.

Lees verder

Digitaal plannen gemakkelijk gemaakt

November 2019  I  2 minuten  I  meettechniek, BIM

Digitale meetmethoden in combinatie met de BIM-to-Field werkwijze helpen u om een exacte overdracht van het plan en de meetpunten naar de bouwplaats en terug naar het digitale project te garanderen, vooral bij complexe projecten waarbij meerdere vakgebieden betrokken zijn.

Lees verder

Het succesduo voor meer productiviteit

Oktober 2019  I  4 minuten  I  diensten, competentie, interview

Alleen al goed, samen nog beter: velen vertrouwen in het machinebeheer reeds op de combinatie van het bedrijfsmiddelenbeheer ON!Track en het machineparkbeheer. Welke problemen daarmee worden opgelost, berichten klanten in een interview.

Lees verder

5 keer Hilti voor meer veiligheid

September 2019  I  3 minuten  I  arbeidsveiligheid

Arbeidsveiligheid is van invloed op iedereen in de bouwsector. Met de volgende vijf producten, technologieën en software-oplossingen kunt u het dagelijkse werk veiliger maken.

Lees verder

Meer competentie, meer veiligheid

September 2019  I  2 minuten  I  opleidingen

Gebruikerstrainingen verminderen veiligheidsrisico's.

Lees verder