Risico’s van stofbelasting in de bouw

Stof vormt een ernstig risico voor de mens. Iedereen die ooit een mondvol stof heeft ingeademd, weet dat. Het is tegenwoordig ook algemeen bekend dat fijnstof ernstig blijvende gevolgen kan hebben van astma tot de gevreesde stoflong. Het ligt voor de hand dat u uw werknemers wilt en moet beschermen tegen deze risico's van een chronische beroepsziekte – want daar profiteren niet alleen uw werknemers van. Het beschermen tegen bouwstof draagt ook bij aan uw succes als ondernemer.

Op deze pagina kunt u lezen over:

Alle belangrijke zaken over stof

Wilt u meer weten?

Gezondheidsrisico’s

Wilt u meer weten?

De strijd met het stof aangaan

Wilt u meer weten?

DEZE STOFFEN IN DE BOUW ZIJN GEVAARLIJK

Binnen het gebied "bouwstof" is het belangrijk om E-stof (inhaleerbaar stof) en als een subgroep daarvan, A-stof (alveolaire stof) te kennen.  E-stof is de 'inhaleerbare fractie' van het stof dat in de longen terechtkomt en gedeeltelijk meteen wordt opgehoest. A-stof daarentegen met zijn kleinere deeltjes (<5 µm) bereikt volledig ongemerkt de kleinste longtakken, namelijk de longblaasjes.

Er zijn ook verschillen als het gaat om A-stof wat het gezondheidsrisico betreft. Want enkele van de meest voorkomende stof op de bouwplaats zijn veel gevaarlijker dan het gebruikelijke huisstof van huidcellen, textielvezels en vergelijkbare onschadelijke stoffen: In de bouw is het vooral kwarts-, houtstof of asbesthoudend stof dat gevaarlijk kan zijn voor uw werknemers. Deze zijn kankerverwekkend en kunnen verschillende soorten kanker in de longen, neus en sinussen veroorzaken.

Kwartsstof

…wordt ook kristallijn silicaat genoemd. Het komt voor bij boren, zagen en beitelen in beton, bakstenen, tegels en zandsteen - d.w.z. in bijna elke toepassing en bij elk algemeen materiaal op uw bouwplaats, ongeacht de industrie - en is bijzonder gevaarlijk. In de meeste gevallen is deze bouwstof de oorzaak van een stoflong of silicose.

Houtstof

…ontstaat bij zagen, frezen, boren en schuren. In de bouw speelt houtstof vooral een rol in de droge montagebouw en dit wordt vaak onderschat. Hout en hardhoutstof, vooral beuken- of eikenhout, kunnen aandoeningen zoals kanker in de neus en sinussen veroorzaken.  

 

Asbeststof

…is hoofdzakelijk een probleem bij renovatiewerkzaamheden. Asbeststof kan asbestose veroorzaken. De symptomen zijn vergelijkbaar met silicose en kunnen leiden tot longkanker. Asbest is echter sinds 2005 verboden. Maar volgens een expertonderzoek door de VDI zijn in ca. 25% van alle bestaande gebouwen van vóór 1995 asbestpleister, vulmiddel en/of tegellijm vast te stellen.

De juiste prestatieklasse maakt het verschil

Stofafzuigapparaten verschillen naargelang de prestatieklasse. Dit is gebaseerd op de indeling van stof in de gevarenniveaus L, M en H:

Prestatieklasse L

Stofopname door het filtersysteem > 99%

Klasse L stofzuigers zijn geschikt voor huisstof, zachthout-, kalk- en gipsstof of mica, d.w.z. in het algemeen onschadelijke materialen voor de gezondheid. Het verwijderen uit het filter is niet onderworpen aan speciale vereisten. Klasse L stofzuigers zijn niet toegestaan op de bouwplaats in Duitsland.

Maak kennis met onze L-klasse bouwstofzuigers

Prestatieklasse M

Stofopname door het filtersysteem> 99,9%

Deze stofzuigers zijn in de bouwsector wettelijk verplicht als de laagste klasse: deze zijn geschikt voor het opzuigen van hardhout, plaatmateriaalstof, verfstofdeeltjes, keramiek, beton en baksteen. Het filter moet met zo weinig mogelijk stof worden weggegooid.  

Maak kennis met onze M-klasse bouwstofzuigers

Prestatieklasse H

Stofopname door het filtersysteem> 99.995%

Klasse H stofzuigers zijn voor het stofzuigen van grote hoeveelheden zeer gevaarlijke stoffen zoals asbeststof, lood, kolen, nikkel, kobalt, koper, cadmium en schimmel verplicht. De filters moeten vervolgens stofvrij worden weggegooid.

GEZONDHEIDSRISICO’S

Wist u dat fijnstof jaren in de longen kan achterblijven? En van daaruit ook in de bloedbaan terecht kunnen komen? Daar aangekomen vormt het blijvend letsel door jarenlange blootstelling aan stof, een verhoogd risico op diabetes, beroerte of hartaanval.

De meest gevreesde van de beroepsziekten is de stoflong. Het lastige hieraan: deze ziekte wordt vaak pas na jaren gediagnosticeerd. Deze is niet te genezen en kan alleen worden voorkomen door preventieve maatregelen.

De stoflong of silicose:

Een stoflong of chronische silicose ontstaat door de overmatige blootstelling aan siliciumdioxide-deeltjes (=kwartsstof) die in fijnstof voorkomen. Deze kunnen erg gevaarlijk zijn omdat deze diep in de longen doordringen en zich in de longblaasjes (alveolen) nestelen. Na verloop van tijd ontstaat hierdoor littekenweefsel dat de opname van zuurstof belemmert bij inademing. De ziekte is niet te genezen en kan alleen stabiel worden gehouden bij een vroege diagnose.

Loading

Kunt u het tekort aan vakkrachten met stofpreventie oplossen?

Het antwoord is heel duidelijk: ja.

Bijna elke handel in de bouwsector wordt getroffen door het tekort aan vakkrachten. De gemiddelde monteur is vandaag 42 jaar oud – dat is net iets boven het gemiddelde van andere kantoorberoepen. Vanwege de langdurige belasting op spieren, gewrichten en zeker ook de luchtwegen, kan het beroep van monteur vaak niet tot de pensioengerechtigde leeftijd worden uitgeoefend. En ook bij de leerlingen hebben de bouwambachten geen goed imago, juist vanwege de zware fysieke belasting en het risico op werkgerelateerd blijvend letsel. Zo wordt dus de situatie steeds erger.

Om als werkgever aantrekkelijk te zijn, moet alomvattende arbeidsveiligheid bovenaan de takenlijst van uw bedrijf staan –  en stofbescherming speelt hier een centrale rol.

Onze productoplossingen voor stofvrije werkzaamheden

Stofbeheer bij boorwerkzaamheden

Oplossingen voor stofbeheer die de bouwplaats schoon houden en stofniveaus tot een minimum beperken bij het boren van beton.

Bekijk hier

Stofbeheer bij grof en fijn schuren

Stofafzuigsystemen die praktisch stofvrij slijpen op beton en andere minerale bouwmaterialen mogelijk maken.

Bekijk hier

Stofbeheer bij zaagwerkzaamheden

Stofafzuigsystemen die praktisch stofvrij zagen in hout en op hout gebaseerde materialen mogelijk maken. 

Bekijk hier

Stofbeheer voor snij- en sleufwerkzaamheden

Stofafzuigsystemen die de bouwplaats vrijwel stofvrij houden bij het zagen en sleuven maken in beton en andere minerale ondergronden.

Bekijk hier

DE STRIJD MET HET STOF AANGAAN

"Er is een risico op aanzienlijke stofvervuiling in elke fase van het bouwproces. Het gaat erom dat alles schoon wordt gehouden en het stof te verwijderen als het ontstaat."*

Zo gevaarlijk als stof is - vandaag de dag kan het bijna volledig worden voorkomen in de bouwsector met de juiste arbeidsmiddelen. Verschillende apparaten voor stofafzuiging die werken met water, stoom of lucht en die op uw werktuigen kunnen worden aangesloten, verwijderen het stof direct op het punt waar het ontstaat. Soms kunt u 'stoffige' toepassingen vervangen door toepassingen die minder of geen stof genereren.

*Chris Keen, Occupational Hygienist, Health and Safety Laboratory

De negen eenvoudigste manieren om stof in het werkgebied te voorkomen:

1 / 9

Gebruik indien mogelijk nagenoeg stofvrije arbeidsmethoden. Deze omvatten bijv. nat of vocht werken bij het boren, snijden en gleuven maken. Bovendien zou u moeten proberen om stof aan water te binden. Kent u bijvoorbeeld het waterbeheersysteem DD-WMS 100? U werkt er niet alleen nagenoeg stofvrij mee, maar u bent daarnaast ook onafhankelijk van wateraansluitingen.

2 / 9

Gebruik vrijwel stofvrije stoffen en producten waar u maar kunt. Dit omvat bijv. mortel-pellets, stortklaar beton en afgewerkt gips.

3 / 9

Reinig uw toepassingsgebieden regelmatig, zorg voor ventilatie en houd uw werkkleding schoon. Niet vegen, want dit zal het stof laten opwaaien - gebruik in plaats daarvan bouwstofzuigers. BG Bau trouwens verbiedt de bezemreiniging op de bouwplaats omdat er zoveel stof wordt veroorzaakt.

Please enter alternative text here (optional)
4 / 9

Controleer regelmatig de prestatie van uw bouwstofzuigers, vervang tijdig de filters indien nodig en controleer of de prestatieklasse van de stofzuigers geschikt is voor het betreffende stofvolume en de stofklasse.

Please enter alternative text here (optional)
5 / 9

Persoonlijke beschermingsmaatregelen zijn uiterst belangrijk – dit geldt met name voor het stofmasker. Als er veel bouwstof bij een toepassing optreedt, is dit vanzelfsprekend. Maar zelfs voor toepassingen die zogenaamd minder stofintensief zijn, dient u op zijn minst een stofmasker te dragen.

Please enter alternative text here (optional)
6 / 9

Gebruik op elkaar afgestemde systemen van arbeidsmiddelen en stofafzuiging. Hilti biedt u efficiënte, combineerbare systemen voor stofpreventie en stofafzuiging.

Please enter alternative text here (optional)
7 / 9

Gebruik het juiste apparaat voor elke toepassing. Elke 'stoffige' toepassing kan op verschillende manieren worden uitgevoerd. Een voorbeeld is de directe bevestiging in plaats van bevestigingsoplossingen met boortoepassingen.

Please enter alternative text here (optional)
8 / 9

Blijf op de hoogte van de nieuwste stand van zaken. Preventie betekent ook dat werknemers worden getraind in het omgaan met gevaarlijke stoffen. In Hilti veiligheidstrainingen over stof leren uw werknemers over de gevaren, gevolgen en maatregelen.

Please enter alternative text here (optional)
9 / 9

Als toepassingsmethode op het gebied van chemische verankering en daaropvolgende wapening staat SafeSet niet alleen voor maximale veiligheid als het gaat om belastingwaarden. De methode voorziet ook in het gebruik van een holle boor die het bouwstof direct op het punt van oorsprong opzuigt – dit vermindert de stofvervuiling in de boortoepassing aanzienlijk.

DAT STAAT VOOR UW ONDERNEMING OP HET SPEL

Regelgeving

Als stof ongehinderd op uw bouwplaatsen problemen kan veroorzaken, heeft dit niet alleen negatieve gevolgen voor uw werknemers. Als ondernemer bent u verantwoordelijk voor het naleven van bepaalde beschermende maatregelen met betrekking tot blootstelling aan stof – en de EU heeft strikte richtlijnen gedefinieerd die door elk EU-land tot januari 2020 in nationale wetgeving zijn geïmplementeerd.  Als deze wetten niet worden nageleefd, kunt u zware straffen oplopen tot het stilleggen van de bouwplaats. 

Hoe goed kent u de regelgeving?

Veroorzaker van lagere productiviteit

De productiviteit van uw bedrijf en de winstmarge van uw projecten lijden onder hoge stofbelasting. Dit is onder andere te wijten aan de aanzienlijke hoeveelheid tijd die nodig is voor voorbereiding en opvolgwerkzaamheden op de bouwplaats: Het opruimen en afdekken/afplakken van ruimtes en het reinigen na de gedane werkzaamheden. En zelfs als u deze vervelende extra taken nauwgezet uitvoert, kan er nog steeds schade zijn aan meubels en tapijten, waarvoor uw bedrijf dan verantwoordelijk is.  

 

Zo bespaart u tijd en geld door stofpreventie